tram van de Geldersche Stoomtramweg-Maatschappij (GSM) in 1908

Deze week een bijna honderd jaar oude ansichtkaart uit 1908. De tram van de Geldersche Stoomtramweg-Maatschappij (GSM) die over de rails langs deze weg liep had alles: aansluiting op het tramwegnet van Arnhem, een route langs de landschappelijk bijzonder mooie Veluwezoom, een haven aan de IJssel in Doesburg, aansluitingen naar de ijzergieterijen in Laag Keppel, Gaanderen, Terborg en Ulft, veel vervoer voor de wekelijkse veemarkt in Doetinchem, aansluiting op het Duitse spoorwegnet in Anholt-Isselburg. Een zeer goed renderende lijn. Een groot knelpunt was echter de schipbrug over de IJssel bij Doesburg, die voor de scheepvaart telkens uit elkaar moest worden genomen en dan weer samengevoegd. Ontsporingen waren op zich zeldzaam, maar bij te lage waterstand lag de brug erg hol; bij hoog water was de brug veel te bol; in beide gevallen was tramverkeer niet mogelijk. Bij ijsgang werden de brugdelen uit elkaar gevaren, zodat de passagiers ook te voet de rivier over moesten steken. De brug dateerde al uit 1782 en werd bij de aanleg van de tramlijn van rails voorzien en verzwaard. De GSM-trams reden in het begin (1881) nog 15 tot 20 km/h, in de 20e eeuw reden de reizigerstrams op deze lijn 40 km/h, een behoorlijke snelheid op dit smalle spoor. Een grote verbetering voor de GTW en voor het verkeer in de hele streek kwam in 1952: eindelijk kwam de vaste brug over de IJssel bij Doesburg tot stand, waarmee de schipbrug kon worden gesloopt.

 

Door Fred Wolsink. Gepubliceerd in Weekblad Contact (31 juli 2007).